naar het virtuele sjoelplein  
                     
mal a O mal c
   

Winsum, 1913

politicus N.A. de Vries

 
oooooooooooooooooooooooo     oooooo
.
. stadhuis groningen
. najaar 2014
 
 
    thema: sociale stromingen  
   

Anno 1913

oooooo

.
.
.
.

. nathan in de raad

  Aan het begin van de 20-ste eeuw hebben een aantal Joden zich inmiddels een betere positie op de maatschappelijke ladder kunnen verwerven. In Winsum-Obergum is de idealistische vooruitgangs- en vrijdenker Nathan Albert de Vries (1878-1924) daar een goed voorbeeld van. Nathan is een telg uit de vroegste Winsums Joodse familie de Vries. Hij verlaat zijn dorp en wordt in 1913 gemeenteraadslid in de stad Groningen voor de SDAP.
m
 
   

Introductie

 

. de stem van de burger
.
.

 

De naam Nathan Albert de Vries verbindt twee totaal verschillende werelden. De behoudende wereld van het vooroorlogse, orthodox plattelands jodendom enerzijds en de vooruitstrevende wereld van de stadse elite anderzijds. Om zicht te krijgen op de weg waarlangs deze verbinding tot stand komt, kijken we in §1 eerst naar de verschillende sociale stromingen die zich aan het eind van 19e en het begin van 20e eeuw aandienen binnen het Jodendom (orthodoxie, zionisme en assimilatie). Vervolgens bekijken we het sociaal-economisch stromenland waarbinnen de jonge politicus N.A. de Vries moet opereren (liberalisme, confessionalisme en socialisme). Ook in Nederland gaat aan het eind van 19e eeuw het belang van de stem van de burger toenemen en in die beweging weet de in Winsum geboren Nathan de Vries uitstekend zijn weg te vinden.

 
.
.
.

. respect i.p.v. assimilatie
.
.
.
.
.

. vakbeweging
  In een aparte toevoeging volgt gerichte informatie over de ideologische vrijdenkerij, waarin zich ook extreme denkbeelden aandienen over Joodse assimilatie (de aanpassing van een minderheid aan een dominante cultuur). Na de Tweede Wereldoorlog moet de assimilatiegedachte plaats maken voor het besef dat het primair om respect voor het individu moet gaan, maar die dagen maakt Nathan de Vries niet mee. Zoals in §2 te lezen valt sterft hij, 46 jaar oud, in 1924. In zijn levensschets besteden we aandacht aan zijn jeugd in Winsum, zijn levensbeschouwelijke ontwikkeling en zijn politieke loopbaan binnen het gemeentelijk en provinciaal bestuur van Groningen.

Tot slot komt in §3 de ontwikkeling van de vakbeweging aan de orde, waarin Nathan de Vries een rol speelt, onder andere als voorzitter van de Coöperatie in gebouw de Toekomst aan de Coehoornsingel. Of Nathan de Vries ooit heeft kunnen voorzien dat de oude synagoge van Winsum tien jaar na zijn overlijden een rol zou gaan spelen als vakbondsgebouw blijft een open vraag.
x
 

 

     
   

 

 
. drie paragrafen   §1. Drie dominante stromingen > klik

§2. Levensschets van Nathan Albert de Vries
> klik

§3. Het N.A. de Vriesgebouw
> klik

naar het virtuele sjoelplein

 
       
   

Interview


Lees na §3 ook het interview met Beno Hofman uit Groningen. Beno is historicus en filmmaker. Hij maakt in 2010 een documentaire over de eerste SDAP-wethouder van de stad Groningen, Nathan Albert de Vries. Hij komt dan tot de ontdekking dat deze stadse politicus in Winsum is geboren en daar in een orthodox joods gezin is opgegroeid. Tot zijn grote verrassing vindt Beno in Winsum een klein onttakeld gebouw, het N.A. de Vriesgebouw, in 1879 gebouwd als synagoge voor de Winsums Joodse Gemeente die toen uit zo'n 150 Joden bestond.
.
 
       
   
. . met medewerking van:
. - dhr. Theo Mol

. . bronnen:
. - uitgaven St. Een Joodse Erfenis .
. - uitgaven De Vey Mestdagh Stichting .
. - privé archief mw. Evers-Emden
.
- diverse websites, zie menu links ..
 

 

                                                                   
  1727
|

1774
|
1797
|
1808
|
1820
|
1834
|
1867
|
1879
|
  1913
|
1933
|
  1942
|
1993
|
2011
|
                                 
m
O
boom






O
vitrine






O
museum






O
oordelen






O
sophia






O
archief